Czy rady nadzorcze dostrzegają ryzyka biznesowe związane ze zmianami klimatu? Raport Chapter Zero Poland

Rozbieżność priorytetów, niedostateczny poziom wiedzy rad nadzorczych i świadomości wyzwań klimatycznych – to niektóre z wniosków płynących z badania Chapter Zero Poland, polskiej odsłony Climate Governance Initiative pod egidą World Economic Forum. Jak wynika z raportu, zrealizowanego przez Forum Odpowiedzialnego Biznesu we współpracy z Fundacją Deloitte, edukacja i rozwój kompetencji organów nadzorczych w obszarze ochrony klimatu są konieczne.

Pobierz raport: chapterzero.pl/badanie

Forum Odpowiedzialnego Biznesu, w ramach prowadzonego od maja 2021 r. programu Chapter Zero Poland, przeprowadziło pierwsze ogólnopolskie badanie skierowane do przedstawicielek i przedstawicieli rad nadzorczych firm działających w Polsce. Jego celem było poznanie stanu wiedzy i poziomu świadomości problematyki zmian klimatu, a także potrzeb oraz oczekiwań rad nadzorczych oraz przedsiębiorstw w zakresie działań proklimatycznych.

Jest to pierwsza próba przyjrzenia się bieżącej sytuacji związanej ze świadomością problematyki globalnego ocieplenia, jaką mają przedstawicielki i przedstawiciele organów nadzorczych. Zależy nam na zainicjowaniu szerszej debaty na temat miejsca i roli rad nadzorczych w tworzeniu, wspólnie z innymi elementami struktury corporate governance, rozwiązań wspierających dochodzenie do zerowej emisji gazów cieplarnianych – mówi Marzena Strzelczak, prezeska, dyrektorka generalna Forum Odpowiedzialnego Biznesu, organizatora Chapter Zero Poland.

Z praktyką na bakier

Badanie „Rady nadzorcze wobec zmian klimatu” dowodzi, że tylko nieco ponad połowa (57%) respondentów dostrzega ryzyka biznesowe dla firm związane ze zmianami klimatu. Za największe w perspektywie 5-letniej uznano zakłócenia w łańcuchu dostaw oraz ryzyko związane z pozyskiwaniem finansowania. Zwrócono również uwagę na szanse związane z działaniami na rzecz klimatu, tj. przejście na efektywniejsze zielone źródła energii oraz dostęp do nowych źródeł finansowania.

Instytut Badań Pollster: Ekologiczny koszt AI nowym wyzwaniem w komunikacji marek [RAPORT]

Choć z deklaracji respondentów wynika, że posiadają dobrą wiedzę na temat zmian klimatu, to nie przekłada się ona bezpośrednio na działania realizowane w poszczególnych organizacjach. Niedostateczny poziom świadomości wyzwań w tym obszarze i ich konsekwencji widoczny był m.in. w odpowiedziach o wagę ryzyka dla poszczególnych procesów biznesowych i wskaźników klimatycznych.

W raporcie wskazano także na kluczowe tematy, które należy podejmować w ramach działań edukacyjnych:

• raportowanie kwestii klimatycznych w raportach rocznych i niefinansowych,
•  strategie działań biznesu w zakresie przeciwdziałania i adaptacji do zmian klimatu,
• monitorowanie podejmowanych działań, w tym ich wpływu na środowisko. 

W badaniu Chapter Zero Poland odniesiono się również do potrzeb samych przedsiębiorstw poprzez wyznaczenie obszarów wymagających pilnego rozwoju, tj. doskonalenie procesu zarządzania ryzykiem i szansami klimatycznymi. 

Wyniki badania pokazują, jak dużo jeszcze mamy do zrobienia w zakresie przygotowania członków rad nadzorczych do wyzwań transformacji klimatycznej. Równocześnie cieszy fakt, że proces budowania przywództwa klimatycznego w wielu radach już się rozpoczął, ma swoich liderów i nabiera tempa – podsumowuje Irena Pichola, Partnerka, członkini rady Fundacji Deloitte Polska oraz Halina Frańczak, członkini zarządu Fundacji Deloitte Polska.

Edukacja to konieczność

Rady nadzorcze to ważna grupa współtworząca struktury ładu organizacyjnego przedsiębiorstw, której jednocześnie nie poświęca się wystarczającej uwagi w debacie o transformacji klimatycznej biznesu. Tymczasem, z uwagi na wprowadzane przepisy i regulacje prawne, jej zaangażowanie pozostaje kluczowe.

Jak wynika z badania Chapter Zero Poland, organy nadzorcze nie posiadają komitetów odpowiedzialnych za kwestie klimatyczne (73% wskazań). Podobnie sytuacja prezentuje się w kontekście organów zarządczych – tylko 1/3 firm dysponuje osobą odpowiedzialną za ten obszar. Co więcej, zmiany klimatu jako stały temat rozmów podejmowanych na posiedzeniach rad nadzorczych pojawiają się tylko w 20% organizacji.

Żywimy nadzieję, że wnioski płynące z badania pozwolą na interwencje w obszarach, które tego wymagają. Przeciwdziałanie zmianom klimatycznym to wspólny cel, który można osiągać różnymi sposobami. Zachęcamy przedstawicielki i przedstawicieli zarządów oraz rad nadzorczych do dołączenia do inicjatywy Chapter Zero Poland, by wspólnie rozwijać i wypracowywać nowe pomysły na radzenie sobie z wyzwaniami klimatycznymi – dodaje Marzena Strzelczak.

O badaniu:  

W części ilościowej, trwającej od 20 stycznia do 17 marca br., wzięły udział 44 osoby. Ankieta badania została podzielona na trzy obszary:

• Świadomość problematyki zmian klimatu, 
• Zmiany klimatu w działalności rad nadzorczych, 
• Potrzeby i oczekiwania przedsiębiorstw a zmiany klimatu,

Uzupełnieniem badania ilościowego były  pogłębione wywiady z członkami i członkiniami rad nadzorczych: Joanną Krasodomską – prof. UEK Katedry Rachunkowości Finansowej, członkinią rady nadzorczej Comarch S.A.,  dr Michałem Rogatko – wiceprzewodniczącym rady nadzorczej Mostostal Zabrze S.A., Lucyną Stańczak – Wuczyńską, przewodnicząca rady nadzorczej Banku BNP Paribas, Katarzyną Zawodną – Bijoch, prezeską & CEO spółki biurowej Skanska w Europie Środkowo-Wschodniej.

Raport zawiera również komentarze przedstawicieli_ek organizacji biznesowych oraz ekspertów_ek i  liderów_ek biznesu: Marii Andrzejewskej – dyrektor generalnej Centrum UNEP/GRID-Warszawa, Rafała Baniaka – prezesa zarządu Pracodawców Rzeczypospolitej Polskiej, prof. dr hab. Doroty Dobijiz Akademii Leona Koźmińskiego, członkini rady nadzorczej ING Bank Śląski i przewodniczącej Komitetu Ryzyka; Tomasza Konika – prezesa Deloitte Polska, prof. dr hab. Moniki Marcinkowskiej z Uniwersytetu Łódzkiego; Barbary Nowakowskiej – dyrektor zarządzającej Polskim Stowarzyszeniem Inwestorów Kapitałowych, Ewy Radkowskiej-Świętoń – prezeski Stowarzyszenia Niezależnych Członków Rad Nadzorczych,  dr hab. Piotra Wachowiaka – prof. SGH, Rektora Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie, Macieja Wituckiego – Prezydent Konfederacji Lewiatan.