![#NMInsights Banki Żywności x Lidl: „Nie marnuj jedzenia 2025” [RAPORT]](https://nowymarketing.pl/wp-content/uploads/2025/10/Nie-marnuj-zywnosci_raport-360x0-c-default.png)
Z najnowszego raportu Banków Żywności „Nie marnuj jedzenia 2025”, przygotowanego we współpracy z Lidl Polska, wynika, że aż 63% Polaków przyznaje się do marnowania żywności. Rok wcześniej było to 45%.
Najczęściej do kosza trafia pieczywo (55%), owoce (46%) i warzywa (44%), a głównym powodem jest przekroczenie terminu przydatności do spożycia (57%).
Zobacz również
– Raport pokazuje, że Polacy są coraz bardziej świadomi, ale nadal wyrzucamy ogromne ilości jedzenia. Każdy bochenek chleba czy kilogram owoców, które trafiają do kosza, to zmarnowana praca rolnika, energia, woda i transport. Dlatego tak ważne jest, abyśmy wspólnie – konsumenci, handel i instytucje – szukali rozwiązań, które realnie zatrzymają marnowanie żywności – mówi Beata Ciepła, prezes Federacji Polskich Banków Żywności.
Gemini na straży ekosystemu Google. Raport Bezpieczeństwa Reklam 2025
Skala globalna, problem lokalny
Według raportu UNEP Food Waste Index 2024, na świecie marnuje się ponad miliard ton żywności rocznie, z czego 631 milionów w gospodarstwach domowych. W Unii Europejskiej statystyczny mieszkaniec wyrzuca 72 kg jedzenia rocznie, a ponad połowa strat (54%) pochodzi z domów.
Słuchaj podcastu NowyMarketing
W Polsce sytuacja nie wygląda lepiej – co roku marnujemy ok. 5 milionów ton żywności, z czego 60% pochodzi z gospodarstw domowych. Oznacza to, że główny ciężar problemu nie leży w rolnictwie czy logistyce, lecz w codziennych decyzjach zakupowych i braku planowania.
Dlaczego wciąż wyrzucamy?
Najczęstsze przyczyny to:
- przekroczenie terminu przydatności (57%),
- zbyt duże zakupy (29%),
- niewłaściwe przechowywanie (24%),
- zakup niesmacznego produktu (22%),
- zbyt duże porcje posiłków (20%).
Wielu konsumentów nadal myli oznaczenia „należy spożyć do” i „najlepiej spożyć przed”, co skutkuje wyrzucaniem jedzenia, które wciąż nadaje się do spożycia.
Eksperci przypominają, że kluczowa jest organizacja – zarówno list zakupów, jak i układ w lodówce. Z raportu wynika, że średnia temperatura w europejskich lodówkach wynosi 6,4°C, choć powinna być niższa. Utrzymywanie ok. 4°C pozwala ograniczyć psucie się produktów i ryzyko zatruć.
– Zachowanie tzw. łańcucha chłodniczego to skuteczne narzędzie w kontrolowaniu wzrostu mikroorganizmów i ograniczaniu marnowania żywności – podkreśla dr hab. Marzena Tomaszewska z SGGW.
Młodzi wyrzucają, seniorzy planują
Raport pokazuje wyraźne różnice pokoleniowe. Najwięcej żywności marnują młodzi (18–34 lata) – aż 75% z nich przyznaje się do wyrzucania jedzenia. Wśród seniorów (65–74 lata) odsetek ten spada poniżej 30%.
Na wsi marnuje się mniej – resztki częściej wykorzystuje się ponownie lub przekazuje dalej. W miastach natomiast impulsywne zakupy i szybkie tempo życia sprzyjają marnowaniu.
Co kieruje naszymi wyborami?
Polacy coraz częściej dokonują zakupów w sposób bardziej świadomy.
- 77% konsumentów zawsze lub często sprawdza datę ważności,
- 53% zwraca uwagę na zawartość cukru,
- 52% na obecność konserwantów,
- 41% na ilość tłuszczu.
Dla 71% badanych skład produktu ma realny wpływ na decyzję zakupową, a połowa przyznaje, że czyta etykiety uważnie.
– To sygnał, że etykieta nie jest formalnością, ale ostatnim etapem sprzedaży. Klarowna i wiarygodna – sprzedaje. Nieczytelna – zniechęca – podkreślają autorzy raportu.
Eksperci: planowanie i edukacja to podstawa
Według dr. Michała Wrzoska, dietetyka klinicznego, codzienne marnowanie jedzenia to nie tylko strata pieniędzy, ale też utrata wartości odżywczych – nawet do 50% dziennego zapotrzebowania na witaminy i minerały.
– Rozwiązanie? Planowanie jadłospisu. Wykorzystujmy składniki w całości – połowę twarogu do śniadania, resztę do kolacji. W ten sposób dbamy o zdrowie, finanse i środowisko – podkreśla ekspert.
W stronę rozwiązań systemowych
Banki Żywności apelują o współpracę na wielu poziomach – od edukacji po prawo. Potrzebne są:
- łatwiejsza redystrybucja żywności do organizacji społecznych,
- jasne regulacje sprzyjające przekazywaniu nadwyżek,
- monitoring strat i raportowanie postępów.
– Globalny miliard ton zmarnowanej żywności, europejskie 72 kg na osobę i polskie 5 mln ton rocznie to nie tylko liczby. To sygnały ostrzegawcze, że przyszłość wymaga współdziałania instytucji, biznesu i konsumentów – czytamy w raporcie.
Pełen raport „Nie marnuj jedzenia 2025” pobierzesz >> TUTAJ.
Grafiki: raport „Nie marnuj jedzenia 2025”